Аңдатпа
Бұл мақалада Қазақстанның 14–28 жас аралығындағы жастарының азаматтық белсенділігі, яғни Z ұрпағының әлеуметтік және саяси үдерістерге қатысу ерекшеліктері қарастырылады. Аталған жас тобы цифрлық ұрпақ ретінде сипатталады, себебі олар қарқынды цифрлану және заманауи технологиялардың кеңінен қолданылуы жағдайында қалыптасты. Зерттеу барысында жастар белсенділігінің бейресми және ресми қатысу формалары арасындағы айқын теңгерімсіздікке ерекше назар аударылады.
Бейресми азаматтық қатысу көбінесе волонтерлік қызмет, әлеуметтік бастамалар және онлайн-дискуссиялар арқылы көрініс табады. Бұл бағыттарда жастар өз азаматтық ұстанымын белсенді түрде білдіреді. Ал саяси партиялар мен жастар кеңестері сияқты ресми азаматтық құрылымдарға қатысу деңгейі төмен күйінде қалып отыр. Мұның негізгі себептері ретінде институционалдық тетіктерге деген сенімнің төмендігі және ресми қатысу арналарының жастар үшін тартымсыздығы көрсетіледі.
Мақалада жастардың негізгі азаматтық энергиясы өзін еркін, қауіпсіз сезінетін және қоғамдық үдерістерге ықпал ете алатын әлеуметтік және цифрлық белсенділік формаларына бағытталғаны атап өтіледі. Соның нәтижесінде азаматтық қатысудың дәстүрлі үлгілерінен икемді әрі формалданбаған қатысу тәсілдеріне көшу үрдісі байқалады.
Сонымен қатар зерттеуде жастардың формалды азаматтық қатысуға көшуіне кедергі келтіретін негізгі тосқауылдар талданып, аталған теңгерімсіздікті еңсерудің ықтимал жолдары ұсынылады. Бұл зерттеу алдағы уақытта елдің электоралдық жүйесіне елеулі ықпал етуі мүмкін жаңа буын жастарының мінез-құлқын тереңірек түсінуге маңызды үлес қосады.

Бұл жұмыс Creative Commons Attribution 4.0 бүкіл әлем бойынша .
Авторлық құқық (c) 2026 Қазақстан-Спектр

